Zakres spraw
Sprawy o odszkodowanie, które prowadzę
Każda z tych spraw ma inną podstawę prawną, innego adresata roszczenia i inny sposób dowodzenia. Poniżej pełna lista tego, czym zajmuję się na co dzień.
Wypadki komunikacyjne
- Kierowca, pasażer i motocyklista: roszczenia z OC sprawcy
- Potrącenie pieszego lub rowerzysty, także przy zarzucie przyczynienia się
- Sprawca nieustalony albo bez OC: roszczenie do Ubezpieczeniowego Funduszu Gwarancyjnego
- Wypadek za granicą, rozliczany przez reprezentanta do spraw roszczeń
- Zaniżony kosztorys naprawy, części zamienne zamiast oryginalnych, koszt auta zastępczego
- Utrata wartości handlowej pojazdu po naprawie
Wypadki przy pracy i choroby zawodowe
- Wypadek przy pracy: roszczenia uzupełniające wobec pracodawcy ponad świadczenia z ZUS
- Wypadek w drodze do pracy i z pracy
- Choroba zawodowa: pylice płuc, choroby zakaźne (borelioza, wirusowe zapalenie wątroby), przewlekłe choroby narządu głosu, uszkodzenia nerwów obwodowych, ubytek słuchu od hałasu
- Odmowa uznania zdarzenia za wypadek przy pracy albo choroby za zawodową
- Wypadek zleceniobiorcy, osoby na kontrakcie i pracownika tymczasowego
- Wypadek na budowie: odpowiedzialność inwestora, generalnego wykonawcy i podwykonawcy
Wypadki w rolnictwie
- Wypadek przy pracy rolniczej: jednorazowe odszkodowanie z KRUS
- Odmowa uznania zdarzenia za wypadek przy pracy rolniczej
- Roszczenia uzupełniające wobec osoby odpowiedzialnej za szkodę
- Wypadki z udziałem maszyn rolniczych i przy obsłudze zwierząt gospodarskich
- Wypadek pomocnika rolnika oraz osoby pracującej w gospodarstwie bez umowy
- Szkody z OC rolnika wyrządzone osobom trzecim
Błędy medyczne i szkody w leczeniu
- Błędna albo spóźniona diagnoza
- Powikłania po operacji i zabiegu, pozostawienie ciała obcego
- Szkody okołoporodowe u dziecka i u matki
- Zakażenia szpitalne
- Zabieg bez zgody pacjenta albo na podstawie zgody wadliwie odebranej
- Świadczenie kompensacyjne z Funduszu Kompensacyjnego Zdarzeń Medycznych: droga pozasądowa przy zdarzeniach w szpitalach
Śmierć osoby bliskiej
- Zadośćuczynienie dla najbliższych członków rodziny (art. 446 § 4 k.c.)
- Stosowne odszkodowanie przy znacznym pogorszeniu sytuacji życiowej (art. 446 § 3 k.c.)
- Renta dla osób, wobec których zmarły miał obowiązek alimentacyjny (art. 446 § 2 k.c.)
- Zwrot kosztów leczenia i pogrzebu (art. 446 § 1 k.c.)
- Zadośćuczynienie za zerwaną więź, gdy poszkodowany żyje, ale doznał ciężkiego i trwałego uszczerbku na zdrowiu (art. 446² k.c.)
- Udział w postępowaniu karnym w charakterze oskarżyciela posiłkowego
Pozostałe zdarzenia i szkody w mieniu
- Upadek na oblodzonym chodniku, na schodach albo na nierówności: odpowiedzialność zarządcy terenu
- Wypadek w sklepie, w galerii handlowej, na basenie i na siłowni
- Pogryzienie przez psa i inne szkody wyrządzone przez zwierzęta
- Wypadek dziecka w szkole, w przedszkolu i na wycieczce
- Wypadek na wakacjach oraz szkody przy imprezie turystycznej
- Zalanie, pożar i kradzież: spór z własnym ubezpieczycielem o wysokość świadczenia
- Odszkodowanie i zadośćuczynienie za niesłuszne skazanie, tymczasowe aresztowanie albo zatrzymanie (art. 552 Kodeksu postępowania karnego)
Nie ma tu Twojej sytuacji? Lista obejmuje sprawy najczęstsze, a nie wszystkie możliwe. Jeżeli ktoś wyrządził szkodę, zwykle istnieje podstawa odpowiedzialności. Opisz zdarzenie, a napiszę, czy ją widzę.
Spór z ubezpieczycielem
Niezależnie od tego, czy to odszkodowanie za wypadek komunikacyjny, wypadek w pracy, czy błąd medyczny, zawsze dążę do uzyskania najwyższych możliwych kwot, nie godząc się na zaniżone propozycje ugodowe. Mówiąc wprost: nigdy nie idę na łatwiznę. Każde zgłoszone roszczenie jest przeze mnie precyzyjnie wycenione w oparciu o doświadczenie z setek realnych spraw. Moim zadaniem nie jest „szybka ugoda”, ale wyegzekwowanie od ubezpieczyciela absolutnego maksimum, jakie przewiduje prawo.
Dzięki wieloletniemu doświadczeniu w walce z ubezpieczycielami poznałem ich metody działania, w tym techniki polegające na systemowym zaniżaniu odszkodowań. Wiem, o jakie kwoty można skutecznie występować i wiem, jak obalić w sądzie nierzetelne opinie biegłych.
Dlaczego pierwsza decyzja prawie nigdy nie jest ostateczna
Pierwsza propozycja to punkt wyjścia
Likwidacja szkody jest procesem masowym. Wycena powstaje na podstawie wewnętrznych tabel i procentowego uszczerbku, często zanim leczenie się zakończy i zanim wiadomo, jakie będą trwałe następstwa.
Część roszczeń w ogóle nie trafia do wyceny
Jeżeli poszkodowany ich nie zgłosi, ubezpieczyciel ich nie policzy. Dotyczy to kosztów opieki osób bliskich, dojazdów, utraconych dochodów, leczenia na przyszłość, renty i zadośćuczynienia dla najbliższych.
Przyczynienie bywa podnoszone rutynowo
Także tam, gdzie materiał dowodowy tego nie uzasadnia. Każdy przyjęty procent przyczynienia obniża świadczenie o ten sam procent, więc walka o ten punkt bywa warta więcej niż spór o samą kwotę.
Gdzie kosztorys rozmija się z rzeczywistością?
Procentowy uszczerbek opisuje uszkodzenie ciała, a nie to, jak zmieniło się życie poszkodowanego. Dwie osoby z identycznym uszczerbkiem mogą mieć zupełnie różną szkodę, jeżeli jedna z nich straciła możliwość wykonywania zawodu, a druga nie.
Opinia biegłego nie kończy sprawy. Można złożyć do niej umotywowane zarzuty, wnioskować o opinię uzupełniającą, o wysłuchanie biegłego, a w uzasadnionych wypadkach o dowód z opinii innego biegłego lub instytutu. Skuteczność zależy od tego, czy zarzuty odnoszą się do metodologii i dokumentacji, a nie do samego wniosku.
Czego można żądać
- Zadośćuczynienia za krzywdę
- Kosztów leczenia, rehabilitacji i opieki
- Utraconych dochodów i renty wyrównawczej
- Zwrotu dojazdów i wydatków związanych ze szkodą
- Zadośćuczynienia dla najbliższych po śmierci osoby bliskiej
Terminy. Ile czasu zostało
Przedawnienie przesądza sprawę, zanim ktokolwiek oceni jej wartość. Poniżej terminy, które w sprawach odszkodowawczych mają znaczenie najczęściej.
3 lata
Zasada ogólna
Roszczenie o naprawienie szkody wyrządzonej czynem niedozwolonym przedawnia się po trzech latach od dnia, w którym poszkodowany dowiedział się o szkodzie i o osobie obowiązanej do jej naprawienia, nie później niż po dziesięciu latach od zdarzenia.
art. 442¹ § 1 k.c.
20 lat
Szkoda z przestępstwa
Jeżeli szkoda wynikła ze zbrodni lub występku, termin wynosi dwadzieścia lat od dnia popełnienia przestępstwa, niezależnie od tego, kiedy poszkodowany dowiedział się o szkodzie i o osobie obowiązanej do jej naprawienia.
art. 442¹ § 2 k.c.
2 lata
Osoby małoletnie
Przedawnienie roszczenia osoby małoletniej o naprawienie szkody na osobie nie może skończyć się wcześniej niż z upływem dwóch lat od uzyskania przez nią pełnoletności.
art. 442¹ § 4 k.c.
Od kiedy liczy się te trzy lata?
Nie zawsze od dnia wypadku. Termin biegnie od dnia, w którym poszkodowany dowiedział się o szkodzie i o osobie obowiązanej do jej naprawienia, albo przy zachowaniu należytej staranności mógł się dowiedzieć. W sprawach, w których następstwa ujawniają się później, ta różnica bywa rozstrzygająca.
Czy dziesięć lat od zdarzenia to sztywna granica?
Nie przy szkodzie na osobie. Przedawnienie roszczenia o naprawienie szkody na osobie nie może skończyć się wcześniej niż z upływem trzech lat od dnia, w którym poszkodowany dowiedział się o szkodzie i o osobie obowiązanej do jej naprawienia (art. 442¹ § 3 k.c.). Dziesięcioletnie ograniczenie z paragrafu pierwszego nie działa więc tak, jak przy szkodzie w mieniu.
Czy zgłoszenie ubezpieczycielowi coś zmienia?
Tak. Zgłoszenie roszczenia albo zdarzenia przerywa bieg przedawnienia. Biegnie ono na nowo od dnia, w którym zgłaszający otrzymał na piśmie oświadczenie ubezpieczyciela o przyznaniu albo odmowie świadczenia (art. 819 § 4 k.c.). Warto zachować datę i formę tego pisma.
Wypadek był przestępstwem. Co to zmienia?
Termin wydłuża się do dwudziestu lat od dnia popełnienia czynu. Dotyczy to zbrodni i występków, a więc również typowych spraw drogowych ze skutkiem w postaci ciężkiego uszczerbku na zdrowiu albo śmierci. Wyrok skazujący nie jest warunkiem, ale ułatwia dowodzenie.
Minęły trzy lata. Czy sprawa jest przegrana?
Niekoniecznie. Sprawdzam kolejno: czy szkoda wynikła z przestępstwa, czy chodzi o szkodę na osobie, czy poszkodowany był małoletni, kiedy faktycznie dowiedział się o szkodzie oraz czy bieg terminu został przerwany zgłoszeniem albo uznaniem roszczenia. Zanim uznają Państwo sprawę za straconą, warto ją pokazać.
Do wypadku doszło za granicą
Terminy ocenia się zwykle według prawa państwa, w którym doszło do zdarzenia. Bywają krótsze niż polskie i liczone inaczej. To pierwsza rzecz, którą sprawdzam w takiej sprawie.
Powyższe opisuje zasady ogólne. Termin w konkretnej sprawie zależy od jej okoliczności i wymaga sprawdzenia.
Szkoda powstała za granicą
Jeżeli do wypadku doszło w innym państwie, sprawa toczy się na innych zasadach, niż zakłada większość poszkodowanych.
Roszczenie można zgłosić przez reprezentanta do spraw roszczeń działającego w Polsce, ale reprezentant nie jest stroną, tylko pośrednikiem zagranicznego zakładu ubezpieczeń. Wysokość świadczeń ocenia się zwykle według prawa państwa, w którym doszło do zdarzenia, a standardy zadośćuczynienia w części państw europejskich znacząco różnią się od polskich. Terminy przedawnienia bywają krótsze niż polskie i liczone inaczej, dlatego to pierwsza rzecz, którą sprawdzam w takiej sprawie.
Gdzie naprawdę przebiega spór
Spór rzadko dotyczy tego, czy wystąpiło powikłanie. Dotyczy tego, czy postępowanie personelu było zgodne z aktualną wiedzą medyczną i czy pacjent został prawidłowo poinformowany o ryzyku.
Często skuteczniejsze od wykazywania błędu jednej osoby jest wykazanie winy organizacyjnej placówki: braku planu leczenia, opóźnionej diagnostyki, skierowania na niewłaściwy oddział, zaniechania badania, które w danej sytuacji jest standardem.
Pierwszy krok jest zawsze ten sam: kompletna dokumentacja medyczna. Pacjent ma prawo żądać jej kopii, a im wcześniej zostanie zabezpieczona, tym mniejsze ryzyko sporu o jej kompletność.
Sytuacje, które powtarzają się najczęściej
Poniższe scenariusze są modelowe. Nie opisują konkretnych spraw ani konkretnych osób.
Odmowa oparta na przyczynieniu
Ubezpieczyciel odmawia wypłaty w całości, przypisując odpowiedzialność poszkodowanemu. Sprawa rozstrzyga się na etapie dowodowym: rekonstrukcja przebiegu zdarzenia, zapisy monitoringu, zeznania świadków, dokumentacja z miejsca wypadku.
Ugoda proponowana przed zakończeniem leczenia
Propozycja pojawia się szybko, gdy nie są jeszcze znane trwałe następstwa. Podpisanie ugody zwykle zamyka drogę do dalszych roszczeń, także tych, które ujawnią się później.
Szkoda zagraniczna wyceniona według polskich standardów
Poszkodowany otrzymuje propozycję od pośrednika działającego w Polsce, choć do zdarzenia doszło w innym państwie i to jego prawo decyduje o wysokości świadczeń.
Leczenie prowadzone bez planu
Pacjent przez długi czas jest leczony bez udokumentowanego planu i bez kontroli efektów. Spór dotyczy wtedy nie pojedynczej czynności, lecz sposobu prowadzenia całego procesu leczenia.
Firma odszkodowawcza a adwokat: różnice
Firmy odszkodowawcze, spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z nazwą „kancelaria prawna” oraz kancelarie adwokackie działają na innych zasadach prawnych. Różnica nie polega na jakości pracy konkretnych osób, tylko na tym, jakie obowiązki i jaka odpowiedzialność ciążą na każdym z tych podmiotów. Warto to sprawdzić przed podpisaniem umowy.
Status i uprawnienia
Zwykła działalność gospodarcza. Przepisy nie wymagają od właścicieli ani pracowników wykształcenia prawniczego i egzaminu zawodowego. Adwokat nie może wykonywać zawodu w formie spółki z ograniczoną odpowiedzialnością (art. 4a Prawa o adwokaturze), więc taki podmiot nie jest kancelarią adwokacką, nawet jeżeli ma w nazwie słowo „kancelaria”.
Zawód regulowany: aplikacja, egzamin adwokacki, wpis na listę, ślubowanie i przynależność do izby adwokackiej.
Reprezentacja przed sądem
Spółka nie może być pełnomocnikiem procesowym (art. 87 Kodeksu postępowania cywilnego). Na etapie sądowym sprawę przejmuje współpracujący prawnik, często inny niż osoba, z którą klient rozmawiał na początku.
Ten sam adwokat prowadzi sprawę od pierwszego pisma do jej zakończenia i osobiście występuje przed sądem.
Ochrona tego, co mówi klient
Poufność w zakresie wynikającym z umowy i przepisów o ochronie danych osobowych.
Tajemnica adwokacka: obowiązek ustawowy niezależny od umowy i nieograniczony w czasie (art. 6 Prawa o adwokaturze).
Odpowiedzialność za błąd
Wynika z umowy i przepisów ogólnych. Ubezpieczenie odpowiedzialności cywilnej jest dobrowolne i zależy od danego podmiotu.
Obowiązkowe ubezpieczenie OC adwokata oraz odpowiedzialność dyscyplinarna przed sądem dyscyplinarnym samorządu adwokackiego.
Wynagrodzenie
Najczęściej procent od uzyskanej kwoty, niezależnie od tego, na jakim etapie sprawa się kończy. Zasady wynikają wyłącznie z umowy z danym podmiotem.
Ustalane w umowie z klientem, na piśmie, przed rozpoczęciem sprawy.
Nadzór
Przepisy o działalności gospodarczej i ochronie konsumentów. Brak nadzoru samorządu zawodowego.
Nadzór izby adwokackiej nad wykonywaniem zawodu i przestrzeganiem zasad etyki.
Zestawienie opisuje różnice w statusie prawnym, a nie ocenia poszczególnych podmiotów. Przed podpisaniem jakiejkolwiek umowy warto zapytać wprost: kto imiennie poprowadzi sprawę, czy ta osoba jest adwokatem lub radcą prawnym oraz ile wyniesie wynagrodzenie w razie zakończenia sprawy ugodą na wczesnym etapie.