Typowe sytuacje
Z czym najczęściej przychodzą Klienci
Jeśli któraś z poniższych sytuacji brzmi znajomo, sprawa nadaje się do rozmowy. Im wcześniej, tym więcej wariantów pozostaje otwartych.
Zapłacili Państwo za projekt, ale praw nie ma
Faktura opłacona, logo w użyciu, a w umowie nie wymieniono pól eksploatacji albo w ogóle nie było umowy na piśmie. Prawa zostały wtedy u wykonawcy.
Ktoś używa Państwa pracy bez zgody
Zdjęcie, tekst, grafika albo kurs krążą po sieci pod cudzym nazwiskiem lub w cudzej reklamie. Liczy się szybkie zabezpieczenie dowodów.
Dostali Państwo wezwanie do zapłaty
Kancelaria działająca dla agencji fotograficznej żąda kwoty za zdjęcie użyte na stronie. Nie każde takie wezwanie jest zasadne i nie każda kwota jest należna.
Pracownik albo zleceniobiorca stworzył coś dla firmy
Kod, projekt, materiały szkoleniowe. To, do kogo należą prawa, zależy od rodzaju umowy i zapisów, a nie od tego, kto zapłacił.
Umowa do podpisania jutro
Wydawca, agencja albo platforma przysyła wzór z klauzulą o przeniesieniu „wszelkich praw". Zanim to trafi do podpisu, warto sprawdzić, co dokładnie Państwo oddają.
Sztuczna inteligencja w procesie twórczym
Grafiki i teksty powstające z udziałem narzędzi AI rodzą pytanie, komu przysługują prawa i co można bezpiecznie sprzedać klientowi.
Pytania
O co Klienci pytają najczęściej
Zapłaciłem za projekt. Czy prawa automatycznie są moje?
Nie. Przeniesienie autorskich praw majątkowych wymaga formy pisemnej pod rygorem nieważności i obejmuje wyłącznie te pola eksploatacji, które wymieniono w umowie. Zapis o przeniesieniu „wszystkich praw" bez ich wyliczenia bywa w praktyce bezskuteczny w zakresie, którego nie opisano.
Kupiłem prawa. Czy mogę dowolnie przerabiać utwór?
Niekoniecznie. Nawet po przeniesieniu całości praw majątkowych twórca zachowuje wyłączne prawo zezwalania na wykonywanie zależnego prawa autorskiego, chyba że umowa stanowi inaczej. Bez tej zgody adaptacja, tłumaczenie czy przeróbka są problematyczne.
Czy można zrzec się prawa do oznaczenia autorstwa?
Autorskie praw osobiste są niezbywalne i nieograniczone w czasie. Można umówić się, że twórca nie będzie wykonywał niektórych z nich w określonym zakresie, na przykład zgodzi się na publikację bez podpisu, ale nie można ich skutecznie wyłączyć.
Ktoś użył mojego zdjęcia. Czego mogę żądać?
W grę wchodzi zaniechanie naruszenia, usunięcie skutków, naprawienie szkody oraz wydanie uzyskanych korzyści. Pierwszym krokiem jest jednak zabezpieczenie dowodu naruszenia, bo treści w sieci znikają szybciej, niż biegnie korespondencja.
Czy mogę zacytować cudzy tekst albo pokazać cudze logo?
Prawo cytatu ma granice: cel, zakres i obowiązek oznaczenia źródła. Logo dodatkowo bywa chronione jako znak towarowy, więc reguły są tam inne niż przy zwykłym utworze.
Kto ma prawa do tego, co stworzył pracownik?
Zależy od podstawy zatrudnienia i od tego, czy utwór powstał w ramach obowiązków. Inne zasady dotyczą umowy o pracę, inne zlecenia czy współpracy B2B, a osobne reguły obowiązują przy programach komputerowych.
Mają Państwo umowę do sprawdzenia albo naruszenie do zgłoszenia?
Proszę opisać sytuację w kilku zdaniach. Odsyłam wycenę wraz z zakresem w ciągu 12 godzin.
Baza wiedzy
Artykuły, których jestem autorem.
Umowy i prawa
Naruszenia i granice korzystania
Internet, wizerunek, nowe technologie
Artykuły mają charakter informacyjny i nie stanowią porady prawnej. Każda sprawa wymaga indywidualnej analizy.